تصویر دکتر فاطمه آقاجان‌زاده
دکتر فاطمه آقاجان‌زاده، متخصص زنان و زایمان؛ تصویر معرفی پزشک است.

هیستروسکوپی روشی برای دیدن داخل حفرهٔ رحم با دوربین باریک است. ابزار از واژن و دهانهٔ رحم عبور می‌کند و برش شکمی ندارد. پزشک بسته به یافته‌ها می‌تواند نمونه‌برداری یا بعضی درمان‌ها را نیز انجام دهد.

هیستروسکوپی تشخیصی و درمانی چه تفاوتی دارند؟

در نوع تشخیصی، هدف مشاهدهٔ حفره و پوشش داخلی رحم است. در نوع درمانی، اقداماتی مانند برداشتن پولیپ یا بعضی فیبروم‌های داخل حفره انجام می‌شود. درمان هم‌زمان به شرایط ضایعه، امکانات و رضایت شما بستگی دارد؛ گاهی جلسهٔ جداگانه لازم است.

چه زمانی پیشنهاد می‌شود؟

خون‌ریزی شدید یا بین قاعدگی‌ها، خون‌ریزی پس از یائسگی، یافتهٔ مشکوک سونوگرافی و برخی بررسی‌های ناباروری یا سقط مکرر می‌توانند علت پیشنهاد این روش باشند. گاهی برای خارج‌کردن آی‌یودی با نخ نامشخص نیز استفاده می‌شود.

تفاوت با کورتاژ، پایپل و لاپاراسکوپی

هیستروسکوپی دید مستقیم داخل رحم می‌دهد. پایپل و کورتاژ برای گرفتن بافت کاربرد دارند؛ نام این روش‌ها مترادف نیست. لاپاراسکوپی از برش‌های شکم برای بررسی و جراحی لگن استفاده می‌کند.

آیا درد دارد و بیهوشی لازم است؟

شدت درد متفاوت است و برای بعضی افراد شدید می‌شود. پیش از نوبت دربارهٔ مسکن، بی‌حسی، آرام‌بخشی یا بیهوشی گفت‌وگو کنید. سابقهٔ معاینهٔ دردناک یا اضطراب را مطرح کنید. هنگام انجام سرپایی می‌توانید درخواست توقف بدهید.

آمادگی قبل از هیستروسکوپی

احتمال بارداری را اطلاع دهید؛ این روش در بارداری انجام نمی‌شود. فهرست داروها و گزارش سونوگرافی را همراه ببرید. دستور خوردن، آشامیدن و مصرف دارو را از مرکز بگیرید؛ آمادگی برای روش سرپایی و بیهوشی یکسان نیست.

مراقبت‌ها و علائم هشدار

گرفتگی و لکه‌بینی خفیف ممکن است رخ دهد. تا برطرف‌شدن درد و خون‌ریزی از رابطهٔ دخولی و تامپون پرهیز کنید و دستور ترخیص را رعایت کنید. پس از آرام‌بخشی یا بیهوشی همراه داشته باشید و رانندگی نکنید.

خون‌ریزی رو به افزایش، درد شدید یا بدترشونده، تب و ترشح بدبو نیازمند تماس فوری با مرکز درمان است. عفونت و آسیب دیوارهٔ رحم از عوارض احتمالی‌اند. اگر نمونه گرفته شده، زمان دریافت جواب و پیگیری را مشخص کنید.

پیش از تصمیم این سؤال‌ها را بپرسید

هدف بررسی چیست؟ آیا درمان هم‌زمان انجام می‌شود؟ برنامهٔ کنترل درد و گزینهٔ جایگزین چیست؟ جواب نمونه را چه زمانی دریافت می‌کنم؟

داخل رحم چه دیده می‌شود و چه دیده نمی‌شود؟

هیستروسکوپی سطح داخلی و شکل حفرهٔ رحم را نشان می‌دهد؛ برای بررسی پولیپ یا فیبرومی که به حفره برجسته شده مفید است. اما سطح بیرونی رحم، همهٔ ضخامت عضله، تخمدان‌ها یا تمام مسیر لوله‌ها با این روش دیده نمی‌شوند. NICE تأکید می‌کند که این بررسی جای تصویربرداری مناسب برای مشکلات خارج از حفره، مانند آدنومیوز یا فیبروم‌های داخل دیواره، را نمی‌گیرد. به همین دلیل ممکن است در کنار آن سونوگرافی لازم باشد.

از روز مراجعه تا دریافت نتیجه

ابتدا دلیل اقدام، حدود درمان هم‌زمان و روش کنترل درد مرور می‌شود. سپس دوربین با مایع برای واضح‌شدن تصویر وارد حفره می‌شود. اگر تحمل درد دشوار باشد یا ورود ابزار ممکن نباشد، ادامه‌دادن به هر قیمت لازم نیست؛ توقف و برنامهٔ جایگزین قابل بررسی است. مشاهدهٔ مستقیم و جواب آزمایش بافت دو نتیجهٔ جدا هستند؛ اگر نمونه گرفته شد، طبیعی‌بودن ظاهر را پایان پیگیری ندانید.

پرسش‌های رایج با پاسخ روشن

آیا برای همهٔ خون‌ریزی‌ها لازم است؟ خیر؛ سن، الگوی خون‌ریزی و احتمال ضایعه انتخاب بررسی را تعیین می‌کنند. آیا رحم برداشته می‌شود؟ خیر، هیستروسکوپی نام مشاهده و بعضی درمان‌های داخل حفره است؛ برداشتن رحم جراحی دیگری است. آیا حتماً به بیهوشی نیاز دارم؟ نه برای همه؛ انتخاب به نوع اقدام، تحمل شما و امکانات مرکز بستگی دارد. آیا درمان ناباروری را تضمین می‌کند؟ خیر؛ حتی اصلاح ضایعهٔ داخل رحم تنها بخشی از ارزیابی و درمان باروری است.

مشاوره در شهریار، اندیشه و تهران

برای بررسی علائم و انتخاب مسیر مناسب، از صفحهٔ نوبت‌دهی اقدام کنید. محل انجام هیستروسکوپی و امکانات کنترل درد باید جداگانه هماهنگ شوند. همچنین راهنمای پولیپ رحم و درمان فیبروم را ببینید.

منابع پزشکی

NHS: Hysteroscopy؛ RCOG: Outpatient hysteroscopy. بررسی منابع: ۱۸ اکتبر ۲۰۲۶. این متن آموزشی است؛ انتخاب روش و دستور مراقبت به ارزیابی فردی نیاز دارد.

برای ادامهٔ مطالعه

برداشتن پولیپ رحم · میومکتومی و حفظ رحم

برای بررسی شرایط خودتان هماهنگ کنید

مدارک مرتبط، گزارش آزمایش‌ها و فهرست داروها را همراه داشته باشید. زمان و محل مراجعه را با پذیرش تأیید کنید؛ انجام اقدامات تخصصی پس از ارزیابی و هماهنگی با مرکز مربوط مشخص می‌شود.

راه‌های هماهنگی نوبت

شهریار

خیابان ولیعصر، کوچه پروین اعتصامی، کوچه کوثر، مجتمع پزشکی مرکزی، طبقه دوم

تماس با مطب شهریار

نشانی و راهنمای مراجعه

اندیشه

فاز ۱، بین پنجم و ششم غربی، پاساژ طلا و جواهر بهار، کلینیک زیبایی بهار

تماس با مطب اندیشه

نشانی و راهنمای مراجعه

تهران، ونک

ونک، شیخ‌بهایی جنوبی، بلوار یمنی شریف، خیابان دبستان، کوچه ۲۲ شرقی، پلاک ۱، واحد ۱۲

تماس با مطب تهران، ونک

نشانی و راهنمای مراجعه

در علائم فوری، منتظر پاسخ پیام یا نوبت مطب نمانید و به مرکز درمانی مناسب مراجعه کنید.

منابع تکمیل این راهنما

NHS — Hysteroscopy؛ RCOG — Outpatient hysteroscopy؛ بازنگری آوریل ۲۰۲۵؛ NICE NG88 — Heavy menstrual bleeding: Rationale and impact

این متن برای آموزش و آمادگی گفت‌وگو با پزشک است؛ انتخاب درمان و برنامهٔ پیگیری باید با وضعیت همان فرد هماهنگ شود.

مشاوره و دریافت نوبت: هیستروسکوپی چیست؟ کاربرد تشخیصی و درمانی، درد و مراقبت‌ها

برای بررسی اختصاصی شرایط و هماهنگی ویزیت با مطب دکتر فاطمه آقاجان‌زاده تماس بگیرید.