کیست نابوتین دهانه رحم چیست و چه زمانی بررسی می‌خواهد؟

کیست نابوتین چیست و کجا قرار می‌گیرد؟

دهانه رحم (سرویکس) بخش پایینی رحم است و غددی دارد که مخاط تولید می‌کنند. گاهی پوشش سطح دهانه رحم بر خروجی یکی از این غدد قرار می‌گیرد و مخاط در آن محبوس می‌شود؛ در نتیجه برجستگی کوچک و گردی به نام کیست نابوتین (Nabothian cyst) تشکیل می‌شود. این کیست با کیست تخمدان و پولیپ دهانه رحم یکی نیست. ممکن است یک یا چند کیست وجود داشته باشد.

آیا کیست نابوتین خطرناک یا سرطانی است؟

کیست نابوتین معمولی یک یافته خوش‌خیم است و به‌خودی‌خود ضایعه پیش‌سرطانی محسوب نمی‌شود. بااین‌حال هر برجستگی غیرمعمول دهانه رحم را نمی‌توان صرفاً از روی نام یا یک تصویر قطعی و بی‌خطر دانست. اگر ظاهر ضایعه غیرمعمول است، اندازه بسیار بزرگ دارد، خون‌ریزی غیرعادی وجود دارد یا نتیجه معاینه/غربالگری مشکوک است، پزشک ممکن است ارزیابی بیشتر، کولپوسکوپی یا نمونه‌برداری را مطرح کند.

چه نشانه‌هایی ممکن است داشته باشد؟

بیشتر افراد هیچ علامتی ندارند و کیست هنگام معاینه معمول دهانه رحم، غربالگری یا سونوگرافی به‌طور اتفاقی دیده می‌شود. کیست‌های بسیار بزرگ یا متعدد به‌ندرت ممکن است بررسی دهانه رحم را دشوار کنند. درد مداوم، ترشح بدبو، تب، خون‌ریزی بعد از رابطه یا لکه‌بینی مکرر را نباید خودکار به یک کیست نابوتین نسبت داد؛ این علائم علل متفاوتی دارند و بررسی پزشکی لازم است.

در معاینه و سونوگرافی چه دیده می‌شود؟

در معاینه با اسپکولوم، کیست‌های معمولی ممکن است به شکل برجستگی‌های صاف سفید، زرد کم‌رنگ یا شفاف روی دهانه رحم دیده شوند. در سونوگرافی، ساختارهای کوچک و پرمایع ممکن است در بافت سرویکس گزارش شوند. تشخیص بر اساس مجموع شرح حال، معاینه و یافته‌های تصویربرداری انجام می‌شود؛ در ضایعات غیرمعمول یا عمیق، بررسی تکمیلی می‌تواند لازم باشد.

آیا پاپ‌اسمیر و تست HPV کیست نابوتین را تشخیص می‌دهند؟

هدف پاپ‌اسمیر و تست HPV، غربالگری تغییرات سلولی و عفونت‌های مرتبط با سرطان دهانه رحم بر اساس سن و سابقه فرد است؛ این آزمایش‌ها به‌تنهایی ابزار تشخیص کیست نابوتین نیستند. وجود کیست معمولی نیز دلیل کافی برای کنارگذاشتن غربالگری توصیه‌شده نیست. اگر کیست بزرگ مانع نمونه‌گیری مناسب شود، پزشک درباره راه‌حل تصمیم می‌گیرد.

چه زمانی به درمان نیاز است؟

اغلب هیچ درمانی لازم نیست. تخلیه یا برداشتن کیست تنها در شرایط انتخابی، مثلاً بزرگی علامت‌دار، اختلال در مشاهده دهانه رحم یا تردید درباره ماهیت ضایعه، ممکن است بررسی شود. دست‌کاری، سوراخ‌کردن یا استفاده خودسرانه از دارو و محلول‌های واژینال توصیه نمی‌شود؛ چنین اقداماتی می‌توانند آسیب یا عفونت ایجاد کنند.

کیست نابوتین و بارداری یا ناباروری

کیست‌های معمولی و کوچک نابوتین معمولاً مانعی برای بارداری نیستند و صرف مشاهده آن‌ها در سونوگرافی به معنای علت ناباروری نیست. اگر هم‌زمان ناباروری، خون‌ریزی یا تغییر غیرمعمول در دهانه رحم وجود دارد، علت‌ها باید مستقل از برچسب کیست نابوتین بررسی شوند.

تفاوت کیست نابوتین با پولیپ و التهاب دهانه رحم

پولیپ دهانه رحم رشد بافتی است که گاهی با خون‌ریزی پس از رابطه یا لکه‌بینی همراه می‌شود؛ سرویسیت به التهاب دهانه رحم گفته می‌شود و ممکن است ترشح یا خون‌ریزی ایجاد کند. کیست نابوتین یک حفره مخاطی است و معمولاً فاقد این علائم است. شکل ظاهری به‌تنهایی همیشه برای تشخیص نهایی کافی نیست.

راهنماهای مرتبط: ساختار دهانه رحم و علائم نیازمند بررسی، التهاب دهانه رحم و هماهنگی ویزیت زنان.

سؤالات رایج

آیا باید کیست نابوتین را تخلیه کنیم؟

در بیشتر موارد خیر. تصمیم درباره هر مداخله به علائم، اندازه، ظاهر ضایعه و نظر متخصص بستگی دارد.

آیا کیست نابوتین با HPV ارتباط مستقیم دارد؟

کیست نابوتین معمولی نشانه ابتلا به HPV نیست. وضعیت غربالگری دهانه رحم باید جداگانه و بر اساس عوامل فردی بررسی شود.

آیا مشاهده کیست در سونوگرافی یعنی بیماری جدی؟

معمولاً خیر؛ اما اگر گزارش یا علائم غیرمعمول باشد، برای تطبیق نتیجه با معاینه به متخصص زنان مراجعه کنید.