سرکلاژ دهانه رحم روشی است که در آن برای کمک به بسته ماندن دهانه رحم در دوران بارداری، بخیه‌ای محکم در اطراف سرویکس قرار داده می‌شود. این روش برای همه زنان باردار لازم نیست و فقط در شرایط مشخصی که خطر باز شدن زودرس دهانه رحم مطرح باشد بررسی می‌شود.
این مطلب برای آموزش عمومی تهیه شده است و تصمیم درباره انجام سرکلاژ باید بر اساس سابقه بارداری، معاینه و سونوگرافی توسط متخصص زنان و زایمان گرفته شود.
سرکلاژ برای چه کسانی ممکن است مطرح شود؟
سرکلاژ ممکن است در افرادی با سابقه نارسایی دهانه رحم، برخی زایمان‌های بسیار زودرس قبلی یا کوتاه شدن قابل‌توجه دهانه رحم در بارداری فعلی مطرح شود. معیار دقیق انجام آن برای هر فرد یکسان نیست و به سابقه مامایی و یافته‌های سونوگرافی بستگی دارد.
سرکلاژ چه زمانی انجام می‌شود؟
زمان انجام بسته به علت آن متفاوت است. در برخی افراد با سابقه مشخص، سرکلاژ در اوایل سه‌ماهه دوم برنامه‌ریزی می‌شود. در برخی دیگر، کوتاه شدن دهانه رحم در سونوگرافی یا باز شدن زودرس دهانه رحم باعث بررسی سرکلاژ در همان بارداری می‌شود.
سرکلاژ چگونه انجام می‌شود؟
شایع‌ترین نوع سرکلاژ از راه واژن انجام می‌شود. پزشک با بی‌حسی یا بیهوشی مناسب، بخیه را در اطراف دهانه رحم قرار می‌دهد. در موارد خاص و کمتر شایع ممکن است سرکلاژ شکمی مطرح شود.
خطرات و عوارض احتمالی
- خونریزی یا لکه‌بینی
- عفونت
- پارگی کیسه آب
- انقباضات رحمی
- آسیب دهانه رحم که نادر است
وجود این خطرات به معنی نامناسب بودن سرکلاژ نیست؛ پزشک مزایا و خطرات را بر اساس شرایط همان بارداری مقایسه می‌کند.
بعد از سرکلاژ چه علائمی مهم هستند؟
درد خفیف و لکه‌بینی کوتاه‌مدت ممکن است رخ دهد، اما خونریزی قابل‌توجه، خروج مایع از واژن، تب، ترشح بدبو یا انقباضات منظم باید سریعاً به پزشک گزارش شود.
بخیه چه زمانی برداشته می‌شود؟
در سرکلاژ واژینال، زمان برداشتن بخیه به نوع سرکلاژ، سن بارداری و برنامه زایمان بستگی دارد. در بسیاری از موارد بخیه در هفته‌های پایانی بارداری و پیش از شروع زایمان برداشته می‌شود. سرکلاژ شکمی شرایط متفاوتی دارد و معمولاً نیازمند برنامه زایمان اختصاصی است.
آیا بعد از سرکلاژ استراحت مطلق لازم است؟
محدودیت فعالیت باید بر اساس شرایط فردی و توصیه پزشک باشد. استراحت مطلق برای همه بیماران به‌صورت روتین توصیه نمی‌شود و ممکن است خود عوارضی مانند افزایش خطر لخته خون داشته باشد.
مطالب مرتبط
منابع معتبر
- American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG) – Cervical Cerclage / Cervical Insufficiency
- Society for Maternal-Fetal Medicine (SMFM) – Guidance on short cervix and cerclage
این محتوا آموزشی است و جایگزین ارزیابی فردی توسط پزشک نیست.
بازبینی پزشکی: دکتر فاطمه آقاجان‌زاده، جراح و متخصص زنان و زایمان