سالپنژکتومی چه تفاوتی با برداشتن تخمدان دارد؟

سالپنژکتومی برداشتن یک یا هر دو لوله رحمی است. گاهی برای لوله آسیب‌دیده، هیدروسالپنکس، بارداری خارج رحم یا پیشگیری دائمی مطرح می‌شود. برداشتن لوله و تخمدان با هم تصمیم جداگانه‌ای است؛ تخمدان وظیفه تولید تخمک و هورمون دارد و پیامد برداشتن آن متفاوت است.

برداشتن فرصت‌طلبانه لوله‌ها در بعضی جراحی‌های دیگر با هدف کاهش خطر برخی سرطان‌ها بررسی می‌شود؛ این کار خطر همه سرطان‌های تخمدان را صفر نمی‌کند.

ترمیم انسداد و آزادسازی چسبندگی

محل انسداد، سلامت بخش باقی‌مانده لوله و سایر عوامل باروری مهم‌اند. در موارد منتخب، بازکردن مسیر نزدیک رحم، ترمیم بخش انتهایی یا آزادسازی چسبندگی اطراف لوله مطرح می‌شود. هر لوله بسته‌ای با جراحی قابل تبدیل به لوله سالم نیست.

در هیدروسالپنکس ممکن است پیش از IVF، برداشتن یا مسدودکردن ارتباط لوله آسیب‌دیده پیشنهاد شود. تصمیم باید همراه بررسی وضعیت تخمدان، سن و برنامه مرکز باروری گرفته شود.

بازکردن لوله پس از پیشگیری دائمی

امکان بازسازی به روش عمل قبلی و طول و کیفیت لوله باقیمانده وابسته است. اگر لوله‌ها کامل برداشته شده باشند، بازکردن همان لوله ممکن نیست. گزارش جراحی قبلی برای ارزیابی لازم است؛ فقط عبارت «لوله‌هایم بسته است» کافی نیست.

جراحی بازسازی و IVF از نظر زمان، هزینه، تعداد فرزند موردنظر و احتمال موفقیت باید مقایسه شوند. هیچ‌کدام تضمین بارداری نیستند و خطر بارداری خارج رحم پس از آسیب یا جراحی لوله باید در برنامه پیگیری دیده شود.

آبسه لوله و تخمدان چه زمانی به مداخله نیاز دارد؟

آبسه لوله‌ای‌تخمدانی می‌تواند عارضه عفونت لگنی باشد. درمان به وضعیت عمومی، پاسخ به آنتی‌بیوتیک و یافته‌های بررسی وابسته است و ممکن است بستری، تخلیه آبسه یا جراحی لازم شود. درد شدید، تب یا بدحالی را با نسخه قدیمی یا انتظار برای نوبت عادی مدیریت نکنید.

هدف کنترل عفونت و حفظ ایمنی است. امکان حفظ لوله یا تخمدان و نیاز به برداشت بافت به میزان درگیری وابسته است؛ درباره پیامد باروری و برنامه پیگیری پس از درمان توضیح بگیرید.

آمادگی، عوارض و پیگیری

گزارش HSG، سونوگرافی، عمل قبلی و بررسی‌های باروری هر دو نفر را همراه ببرید. درباره احتمال تغییر از حفظ لوله به برداشتن آن، روش دسترسی و وضعیت تخمدان سؤال کنید. خون‌ریزی، عفونت، چسبندگی و آسیب اندام مجاور از خطرهای احتمالی‌اند.

پس از مثبت‌شدن تست بارداری، سابقه مشکل یا جراحی لوله را اطلاع دهید تا زمان بررسی محل بارداری تعیین شود. تصمیم برای برداشت پیشگیرانه تخمدان به ارزیابی خطر ویژه نیاز دارد و از بستن لوله نتیجه نمی‌شود.

پرسش‌های رایج

با یک لوله می‌توان باردار شد؟

در بعضی افراد بله؛ سلامت لوله دیگر و سایر عوامل باروری اهمیت دارند.

برداشتن لوله‌ها باعث یائسگی می‌شود؟

برداشتن لوله با برداشتن تخمدان یکسان نیست؛ درباره وضعیت واقعی هر عضو از جراح توضیح بگیرید.

موفقیت جراحی را با چه معیاری بسنجیم؟

بازشدن لوله در تصویر یا حین عمل با تولد زنده یکسان نیست. ASRM هنگام مقایسهٔ جراحی و IVF به سن، ذخیرهٔ تخمدان، وضعیت اسپرم، محل و وسعت آسیب و خطر بارداری خارج رحم توجه می‌کند. آمار جراحی ممکن است به‌ازای هر فرد و آمار IVF به‌ازای هر چرخه گزارش شود؛ این دو درصد را بدون توضیح کنار هم نگذارید.

پس از مثبت‌شدن تست بارداری

اگر سابقهٔ آسیب یا جراحی لوله دارید، آن را زود به تیم مراقبت بگویید تا زمان بررسی محل بارداری تعیین شود. درد شدید، خون‌ریزی همراه سرگیجه یا غش نیازمند رسیدگی فوری است. داشتن یک لوله به معنی غیرممکن‌بودن بارداری نیست، ولی نتیجه به مجموعهٔ عوامل باروری وابسته است.

مطالعه مرتبط

• هیدروسالپنکس؛ علائم، علت، تشخیص و درمان انسداد لوله فالوپ
• بستن لوله‌های رحم؛ روش‌ها، عوارض، احتمال شکست و برگشت‌پذیری
• برداشتن تخمدان (اووفورکتومی)؛ علت‌ها، عوارض و باروری
• عکس رنگی رحم (HSG) چیست؟ زمان انجام، درد، نتیجه و عوارض